Σε μια ιστορική αντιστροφή ρόλων, η γενιά της Gen Z φαίνεται να στρέφεται προς τις παραδοσιακές αξίες, τη σταθερότητα, στην θρησκεία και στους θεσμούς. Συντηρητικές θέσεις που οι γονείς τους γενικότερα απέρριψαν κατά κόρον όπως καταγράφεται και από τις δημοσκοπήσεις/εκλογές σε παγκόσμιο επίπεδο.
Η ιστορία των γενεών δεν είναι γραμμική· αποτελεί κύκλο αντίδρασης και αμφισβήτησης, όπου κάθε νέα γενιά επιχειρεί –συνειδητά ή ασυνείδητα– να αμφισβητήσει, να αποδομήσει ή να ανασυνθέσει τη θεσμική και αξιακή πραγματικότητα που παρέλαβε από την προηγούμενη. Αυτή η εναλλαγή δεν αποτελεί απόκλιση αλλά δομικό χαρακτηριστικό της κοινωνικής εξέλιξης.(συνέχειας) Κάθε γενιά, στη δική της εποχή, διεκδικεί τον ρόλο του φορέα αλλαγής (όπως και αν αυτή την νοεί).
Η γενιά των σημερινών γονέων ενηλικιώθηκε σε ένα περιβάλλον έντονης πολιτικής κινητοποίησης, αυξημένου ιδεολογικού φορτίου, σταθερά αναπτυσσόμενης οικονομίας και αμφισβήτησης των παραδοσιακών θεσμών, όπως η Εκκλησία ή η οικογένεια. Κυριάρχησαν συνθήματα αλλαγής και εκδηλώθηκαν τάσεις ριζοσπαστισμού, ιδίως στο πεδίο της πολιτικής συμμετοχής. Παράλληλα, εμφανίστηκε μεγαλύτερη ανεκτικότητα προς εθισμούς, όπως η κατανάλωση αλκοόλ, το κάπνισμα και άλλες εξαρτήσεις, που συχνά εντάσσονταν σε ένα ευρύτερο πνεύμα “απελευθέρωσης” και αντίδρασης στο παρελθόν, με περίτρανο παράδειγμα τα πρότυπα τους στους rock star της εποχής είτε ήταν τραγουδιστές είτε ηθοποιοί (γενικότερα οι κορωνίδες της pop κουλτούρας και μόδας).
Η σύγχρονη νεολαία –διαμορφωμένη μέσα σε μια εποχή οικονομικής ανασφάλειας και κρίσεων, μη δεδομένης της ειρήνης σε διεθνές επίπεδο, σε κλίμα υπερπληροφόρησης και τεχνολογικής ανάπτυξης ραγδαίου ρυθμού (δυσανάλογη με την ικανότητα του μέσου ανθρώπου να την ακολουθήσει πλήρως) Εμφανίζει συντηριτικές τάσεις επιστροφής στις ρίζες, όχι ως νοσταλγία, αλλά ως ανάγκη σταθερότητας και νοήματος. Η στροφή προς την υγιεινή ζωή, τη σωματική άσκηση, τη μείωση της κατανάλωσης αλκοόλ και τη σταδιακή εγκατάλειψη του καπνίσματος αποτελούν χαρακτηριστικά αυτής της μετατόπισης προς μια πιο well being προοπτική.
Παράλληλα, η νέα γενιά εμφανίζεται λιγότερο πολιτικοποιημένη, επιδεικνύοντας συχνά από αποστασιοποίηση (μέχρι και αποτροπιασμό) από παραδοσιακές κομματικές ταυτότητες και ιδεολογικές οριοθετήσεις.(κάτι που βλέπουμε στην χώρα μας με την αποχή στις τελευταίες εκλογές να γλύφει το 50%) Δεν είναι τυχαίο ότι πολλοί νέοι βλέπουν την «επανάσταση» της προηγούμενης γενιάς κριτικά ή και απορριπτικά, θεωρώντας την υπεύθυνη για θεσμική αστάθεια ή πολιτικό διχασμό. Ως αντίδραση, υιοθετούν πιο συντηρητικές θέσεις, τόσο κοινωνικά όσο και πολιτικά, διεκδικώντας μια νέα μορφή σταθερότητας.
Η τάση αυτή καταγράφεται και σε πολιτικό επίπεδο: η αύξηση της απήχησης συντηρητικών κομμάτων σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, (3 από τα 4 ευρωομάδες κομμάτων να έχουν συντηρητικές συνθέσεις) όπως και η ενίσχυση της συντηρητικής ψήφου στις ΗΠΑ ξανά στις εκλογές 2024, αποτυπώνουν μια νεολαία που αναθεωρεί το μοντέλο επανάστασης της προηγούμενης γενιάς, προτάσσοντας την ανάγκη για τάξη, ευταξία και λειτουργικούς θεσμούς.
Η τεχνολογία και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης λειτουργούν ως επιταχυντές αυτής της μετάβασης. Μέσω αυτών, η νέα γενιά διαμορφώνει νέες μορφές ταυτότητας και επιλεκτικής σύνδεσης με το παρελθόν, όχι πάντα με όρους σύγκρουσης, αλλά ως απάντηση σε μια διαγενεακή ασυνέχεια.
Συνολικά, το φαινόμενο αυτό δεν είναι παροδικό. Είναι η φυσική συνέπεια του τρόπου που οι γενιές εναλλάσσονται στη διαχείριση της εξουσίας, των θεσμών και των αξιών. Και όπως η προηγούμενη γενιά επαναστάτησε, έτσι και η σημερινή επανεφευρίσκει την επανάσταση μέσω της συντήρησης. Ένα παράδοξο που εν τέλει επιβεβαιώνει τον κύκλο της ανθρώπινης ιστορίας.
Γράφει ο Νεκτάριος Δαμιανής
Διαβάστε περισσότερα στο Bestnews.gr
