Δύο χρόνια χωρίς τον συγγραφέα Στ. Χαλκίτη – Το έργο του παραμένει ζωντανό

Γράφει η Τέτα Καπουράνη, βιβλιοκριτικός.

Το 2016 ο Καλύμνιος συγγραφέας Στέλιος Χαλκίτης εκδίδει το τέταρτο βιβλίο του, με τίτλο «De profundis, Αναμάρτητοι Έρωτες», το οποίο ακολουθεί τα «Μάργκινους Μόριους» (2012), «Ο Λούσηρος» (2013) και «ANTE TRACTATUM – Φιλοσοφικές Σημειώσεις» (2015). Με έντονες υπαρξιακές ανησυχίες, δημιουργεί ένα «εκ βαθέων», όπως υποδηλώνει και ο τίτλος, λογοτεχνικό έργο φιλοσοφικού, ψυχογραφικού και συμβολικού περιεχομένου, που αναφέρεται στους αναμάρτητους έρωτες, στα γνήσια, αγνά και βαθιά συναισθήματα, πέρα από τα στενά κοινωνικά δεδομένα.

Μια πολυεπίπεδη, πολυπρόσωπη, κοινωνική ιστορία με μη γραμμική χρονική ακολουθία, με συχνές αναδρομές στο παρελθόν και εσωτερικούς μονολόγους, που αγγίζουν τα βάθη της ανθρώπινης συνείδησης. Η γλώσσα και το ύφος γραφής χαρακτηρίζονται από λυρικότητα, εκφραστική ακρίβεια και πλούσιο λεξιλόγιο, που προκαλούν έντονες συγκινήσεις στον αναγνώστη.

Η πρωτοπρόσωπη αφήγηση του ψυχιάτρου και ψυχαναλυτή Περικλή Γεράκη εναλλάσσεται με τριτοπρόσωπη αφήγηση, όπου χρειάζεται, για να φωτίσει τους χαρακτήρες και να φανερώσει τις σκέψεις των κεντρικών ηρώων, του Μητροπολίτη Νικόλαου και της δικαστικής λειτουργού Αμαλίας, καθώς και του πολιτικού μηχανικού Κορνήλιου και της Ντιλάν, αδελφής του Μητροπολίτη με σύνδρομο Άσπεργκερ. Επίσης, “Τα μυστικά τετράδια του γέρο-Πιτσιρίκου” διακόπτουν τη ροή της αφήγησης εγκιβωτίζονται μέσα σε αυτήν και την εμπλουτίζουν, με τις άγνωστες και ανατρεπτικές στιγμές του Ιησού με τη Μαγδαληνή να ανακαλύπτουν μία ιερή αγάπη και έναν αναμάρτητο έρωτα, ελεύθερο από τις ενοχές που επιβάλλουν οι άνθρωποι.

Η ιστορία διαδραματίζεται σε ένα απομονωμένο “καταφύγιο” μέσα στη φύση, μακριά από κοινωνικούς συμβιβασμούς και κοινωνική υποκρισία, όπου προσφέρει ένα χώρο πνευματικής αναζήτησης, μια και η δυνατή και καθαρή φιλία ανάμεσα στο Μητροπολίτη και τον άθεο μηχανικό είναι μία διαρκής σύγκρουση ιδεών, ανάμεσα στην πίστη και στον ορθολογισμό.

Ο παράξενος έρωτας που αναπτύσσεται ανάμεσα στον ισχυρό Μητροπολίτη και τη δυναμική Αμαλία έρχεται αντιμέτωπος με ηθικά διλήμματα, υπαρξιακά αδιέξοδα και κρυφές πτυχές της ανθρώπινης φύσης. Η δε Ντιλάν, με την “ιδιαιτερότητά” της, λειτουργεί ως καταλύτης και διδάσκει την αυθεντικότητα, την ειλικρίνεια και την πραγματική ομορφιά της ζωής.

Μία βαθιά κοινωνική υπαρξιακή ανάλυση, μία εξερεύνηση για τη φύση των συναισθημάτων, των σχέσεων, των ηθικών κανόνων,  του καλού, του κακού, της αμαρτίας, της ανθρώπινης ελευθερίας.

Μία βαθιά αλληγορία για την υποκρισία της σύγχρονης κοινωνίας, η οποία κρύβει μυστικά, πάθη, διαφθορά και κατακρίνει τους πάντες.

Ενας ύμνος στον άνθρωπο, στη γυναίκα, στο αγνό συναίσθημα, στην αγάπη, στη ζωή, στο θάνατο, στην ατομική ελευθερία μακριά από το φόβο της κοινωνικής κατάκρισης.

Διαβάστε επίσης: Στέλιος Χαλκίτης: “Ο θάνατος είναι η προϋπόθεση της ζωής, αναπόσπαστο στοιχείο της ύπαρξης”

“Ναι, την ερωτεύτηκα ξανά, αυτή τη φορά με ωριμότητα, φρίττοντας ενώπιον της επιπολαιότητας της νεότητας, και μάλιστα οι πράξεις της νεότητας ήταν η αφορμή να νιώσω την ανάγκη να την ερωτευτώ εκ νέου και να προχωρήσω πέρα από την όψη, να αναλογιστώ τις μύχιες πτυχές της ψυχής και του νου της, που στα πρώτα χρόνια του έγγαμου βίου μας μου ήταν άγνωστες, και αυτή η άγνοια μου προκαλούσε φόβο, έτρεμα μήπως τη χάσω, γι’ αυτό ο ανόητος προσπαθούσα να την πείσω πως ήμουν πρώτος σε όλα…, κανείς ποτέ δεν είναι πρώτος σε τίποτα. […] Τώρα σαν να έφυγε η λάσπη από τα μάτια μου, είδα. Είναι τόσο περίεργο αυτό το συναίσθημα του νέου έρωτα με την ίδια γυναίκα. Την ίδια μέρα που σκίρτησε μέσα μου, συνέβη και κάτι άλλο, ένιωσα να την ποθώ ερωτικά παρόλο που, όπως καταλαβαίνεις, δεν είχε την ομορφιά του πρώτου καιρού, ωστόσο τώρα είχε μια άλλη ομορφιά πολύ πιο ελκτική, ήταν ένας συνδυασμός ομορφιάς της ωριμότητας και δέους για το πώς χειρίστηκε μέχρι σήμερα τη ζωή, για το πώς άντεξε τις ιδιορρυθμίες μου. […]”

ΑΠΟ ΤΟ ΟΠΙΣΘΟΦΥΛΛΟ

Στο «καταφύγιο», κοντά στο τριζοβόληµα της φωτιάς, στον ήχο της βροχής και στης άνοιξης τις αύρες, ανδρώθηκε η φιλία του Μητροπολίτη Νικόλαου µε τον άθεο µηχανικό Κορνήλιο Βερόνη, µια καθαρή συναναστροφή, απαλλαγµένη από µικρότητες και φθηνές παραστάσεις αποκριάτικου βίου. Σε πλούσιο αφηγηµατικό χρόνο, µε εικονοπλασία επενδεδυµένη µε βάθος πνευµατικό, µια δικαστής κάνει βουτιά στα άδυτα του συναισθήµατος, εµπλέκοντας στον παράξενο έρωτα τον κραταιό Μητροπολίτη ο οποίος καταφεύγει –κατά την ανατρεπτική τους συµπόρευση– στις άγνωστες συµπαντικές στιγµές του Ιησού και της Μαγδαληνής που αναδύονται µέσα από τα µυστικά Τετράδια του γερο-Πιτσιρίκου. Τετράδιο τέταρτο, σελίδα τριάντα µία: Είχαν αποµακρυνθεί… «Γιατί, Κύριέ µου, αφήνεις να Σε σταυρώσουν;» ψιθύρισε µε απόγνωση. «Τυπώνω Μαρία στο σώµα µου αυτά που δεν λέγονται». «Και τι θα κερδίσεις, Βασιλιά µου;» «Πολλές φορές Μαρία, δεν έχει σηµασία πόσα κέρδισες, αλλά πόσα δεν έχασες. Κι εγώ ετοιµάστηκα για να τα δώσω όλα. Στύβω τις πέτρες και µατώνω»…