Ο 28χρονος Βρετανός πέτυχε μια από τις μεγαλύτερες εκπλήξεις στη διοργάνωση που πραγματοποιήθηκε στο Όρεγκον, κατακτώντας τον παγκόσμιο τίτλο στα 1.500 μέτρα.
Ο πρώτος που κερδίζει η Βρετανία από το 1983, όταν είχε πάρει το χρυσό ο Στιβ Κραμ.
Μετά τον θρίαμβο, στη γιγαντοοθόνη στο Hayward Field ξαφνικά εμφανίστηκε το πρόσωπο του εκφωνητή του σταδίου. «Πρέπει να σας πω γιατί η κάμερα είναι πάνω μου», είπε ο Τζεφ Γουάιτμαν, πρώην μαραθωνοδρόμος και η «φωνή» στα στάδια που φιλοξενούν μεγάλες διοργανώσεις εδώ και δεκαετίες. «Αυτός είναι ο γιος μου. Τον προπονώ. Και είναι ο παγκόσμιος πρωταθλητής», συμπλήρωσε.
Με κάποιο τρόπο, ο Τζεφ Γουάιτμαν κατάφερε να συγκρατήσει τα δάκρυά του, σε μια στιγμή που σίγουρα ήταν πρωτοφανής στην περιγραφή αγώνων. «Ήταν σουρεαλιστικό να τον βλέπω να κερδίζει χρυσό. Σκεφτόμουν: τον ξέρω αυτόν τον τύπο. Μοιάζει γνωστός», δήλωσε αργότερα ο πατέρας, που περιέγραψε όρθιος την προσπάθεια του γιου του στα τελευταία μέτρα.
Το μετάλλιο του Γουάιτμαν ήταν τόσο μεγάλη έκπληξη, που η βρετανική ομοσπονδία του είχε κλείσει εισιτήριο για πτήση που απογειωνόταν μία ώρα μετά την τελετή απονομής. Ευτυχώς, τα μετάλλια απονεμήθηκαν νωρίτερα για χάρη του. 
Σε μια κούρσα με τους τρεις πρώτους των Ολυμπιακών αγώνων- Τζέικομπ Ινγκεμπρίτσεν, Τόμοθι Τσέριγιοτ και Τζος Κερ- όπως και τον Άμπελ Κίπσανγκ που έχει την καλύτερη φετινή επίδοση στον κόσμο, σίγουρα ο Τζέικ Γουάιτμαν ήταν το αουτσάιντερ.
Όμως, στα τελευταία 200 μέτρα πέρασε αρχικά τον Τσέριγιοτ και μετά τον Ινγκεμπρίτσεν, για να τερματίσει πρώτος σε 3.29.2. «Ο Τζέικ Γουάιτμαν μόλις έκανε την κούρσα της ζωής του», είπε ο πατέρας του στους 15.000 που ήταν στο στάδιο και συμπλήρωσε «έχασα τη φωνή μου». Δεύτερος τερμάτισε ο Ινγκεμπρίτσεν, σε 3.29.27 και το χάλκινο πήγε στον Μοχάμεντ Κάτιρ, που πέτυχε 3.29.90.
«Μπορεί να είναι σαν ρομπότ στο μικρόφωνο κάποιες φορές», είπε ο 28χρονος αναφερόμενος στις περιγραφές του πατέρα του. «Μερικοί λένε ρομπότ, άλλοι λένε επαγγελματίας. Ελπίζω να λύγισε σήμερα. Θα είναι ενδιαφέρον να τον δω. Η μαμά μου έκλαιγε, κάποιος έκλαιγε!», συμπλήρωσε. Μετά την κούρσα, ο πατέρας του εγκατέλειψε για λίγο το πόστο του και έτρεξε στη μικτή ζώνη, για να αγκαλιάσει τον δρομέα. 
Όσο για τον πατέρα, επεσήμανε ότι πρέπει να είναι αντικειμενικός, αλλιώς «δεν θα μου επιτρέψουν να περιγράψω ξανά τα 1.500 μέτρα». Πάντως, μια χροιά υπερηφάνειας ήταν εμφανής όταν ανακοίνωσε κατά την τελετή απονομής «Χρυσός, εκπροσωπώντας τη Μεγάλη Βρετανία, ο Τζέικ Γουάιτμαν» και στη συνέχεια σηκώθηκε όρθιος για τον εθνικό ύμνο.
